از اغلاط رائج در باب نسخ مىباشد ، به علت اهميت اين موضوع ، ذيلًا به توضيح آن مىپردازيم كه اين امر در هنگام برخورد با اشكال در عبارت بايد مد نظر باشد . 2 ) توضيح يكى از مناشئ تحريف در نسخ : گاه يك كلمه در اثر شباهت لفظى يا عامل ديگرى به واژهء ديگرى تصحيف مىشود ، مثلًا حسن به حسين و بالعكس ، يا احمد به محمد و بالعكس ، و نيز عمر به عثمان و بالعكس ، چون عثمان با حذف الف و كتابت نون ، شبيه [ ] و حذف نقطه‌ها و دندانه ، بسيار مشابه عمر در كتابت مىباشد ( مر ) ، حال گاه عبارت تصحيف شده در برخى نسخ در حاشيه نسخه ديگر نوشته مىشود با علامت " خ " * « 1 » كه مراد از آن اين است كه در برخى نسخه‌ها ، به جاى نسخه متن ، نسخهء ديگر ذكر شده است ، مثلًا در حاشيه " حسين بن سعيد " نوشته مىشود : حسن " خ " اين عبارت نشان دهنده آن است كه در نسخه‌اى ، بدل « حسين » حسن ذكر شده است ، گاهى ناسخان متأخر مراد از " خ " را نسخه ( نه نسخهء بدل ) تلقى مىكنند يعنى در برخى نسخ علاوه بر حسين ، حسن هم ذكر شده است ، در نتيجه اين عبارت را داخل متن مىكنند و چون حسين و حسن كنار هم معنا ندارد ، يك « بن » بين اين دو اسم مىافزايند ، در نتيجه عبارتى در متن افزوده مىگردد . تبديل حسن به « حسن بن حسين » و احمد به « احمد بن محمد » و عمر به « عثمان بن عمر » يا بالعكس ، چه بسا به جهت همين نكته جمع بين نسخهء اصلى و نسخه مصحفه مىباشد منشأ اين جمع ، گاهى نيز اين است كه ، عبارت نسخهء بدل ، بىهيچ علامت و رمزى در حاشيه يا لابلاى سطور آورده شده كه ناسخ بعدى به توهم اين كه عبارت فوق ، از متن ساقط شده ، آن را در متن ادراج مىكند ، در نتيجه زيادتى در نسخه كتاب راه مىيابد . 3 ) ادامهء بحث در روايت روضة المتقين : در اينجا هم به نظر مىرسد كه در برخى از نسخه‌ها ، به جاى " اشتراها "

--> ( 1 ) رمز نسخه يعنى عبارتى كه تنها در برخى نسخ آمده : خ ، و رمز نسخه بدل : خ . ل مىباشد ولى گاه اين رمزها با دقت كافى به كار نمىرود و اشتباه رخ مىنمايد . استاد « مدّ ظلّه » .